Jak malować ekonomicznie i nie szkodzić środowisku?

Przeprowadzanie remontu w sposób przyjazny dla środowiska staje się coraz bardziej popularne. Nie tylko dlatego, że coraz więcej osób zdaje sobie sprawę z konieczności dbania o planetę, ale też z uwagi na to, że ekologiczne rozwiązania często przekładają się na lepszą jakość życia, a optymalne wykorzystanie materiałów przynosi oszczędności w domowym budżecie.

Alternatywą dla samodzielnego malowania jest zlecenie prac wyspecjalizowanym firmom projektowym i wykonawczym – wtedy zarówno dobór produktów, jak też ich prawidłowa aplikacja, a także utylizacja odpadów leżą po stronie tych firm. Jeśli decydujemy się jednak na działanie bez pomocy fachowców, to sami powinniśmy zadbać o te kwestie. Podpowiadamy, jak to zrobić, aby malowanie było oszczędne i przyniosło pożądany efekt.

Wybór farby – co jest najważniejsze?

Wybór odpowiedniej farby do malowania wnętrz to nie tylko kwestia ceny i kolorystyki. Ważne jest również to, aby zwracać uwagę na skład i właściwości farby, co decyduje o trwałości powłoki malarskiej oraz wpływie produktu na środowisko naturalne, a także nasze samopoczucie.

Oto kilka przydatnych wskazówek:

• Zużycie teoretyczne i praktyczne
  Podstawą przed rozpoczęciem prac malarskich jest dokładny pomiar powierzchni przeznaczonej do malowania i przeliczenie zapotrzebowania na farby na podstawie informacji na etykiecie wybranych wyrobów. W razie wątpliwości lub braku wprawy warto skorzystać z dostępnych materiałów producentów, np. w internecie. Można też skontaktować się z dostawcą.
  Na zużycie praktyczne (na etykietach podawane jest zużycie teoretyczne) farby wpływa kilka elementów: rodzaj podłoża i jego przygotowanie, liczba warstw (np. pokrycie intensywnego koloru jasnym odcieniem może wymagać specjalnego podkładu lub dodatkowej warstwy), zalecenia co do rozcieńczenia czy też bardzo ważny czynnik – wykorzystanie odpowiednich narzędzi malarskich.
• Etykiety i certyfikaty ekologiczne
  Etykiety na farbach mogą dostarczyć wielu cennych informacji na temat ich składu i wpływu na środowisko. Warto więc szukać produktów z certyfikatami ekologicznymi, takimi jak EU Ecolabel czy Blue Angel, które gwarantują niższą emisję potencjalnie szkodliwych substancji. Certyfikaty te potwierdzają, że farba spełnia rygorystyczne normy dotyczące ochrony zdrowia i środowiska.

• Zawartość lotnych związków organicznych
  Zawartość lotnych związków organicznych (LZO) w farbie ma duże znaczenie dla jakości powietrza w pomieszczeniach. Przy zakupie farby dobrze jest więc zwrócić uwagę na informacje od producenta dotyczące poziomu LZO. Im jest on niższy, tym lepiej dla zdrowia mieszkańców i środowiska. Wykorzystanie farb z niską zawartością LZO lub całkowicie pozbawionych LZO jest szczególnie zalecane w domach, w których mieszkają małe dzieci czy osoby cierpiące na alergię oraz astmatycy. Poza tym, bardzo ważne jest również zapoznanie się z wytycznymi producenta dotyczącymi bezpiecznej aplikacji farby.
• Trwałość powłoki malarskiej
  Wybierając farbę, warto zwrócić uwagę także na jej trwałość i odporność na ścieranie. Zastosowanie farb o bardzo dobrych parametrach w tym zakresie zapewnia łatwe utrzymanie ścian w czystości i sprawia, że długo zachowują one swoją pierwotną estetykę. Wysokiej jakości farby często oferują bardzo dobre krycie i wytrzymałość, co na dłuższą metę czyni je ekonomicznym wyborem. W ten sposób ograniczamy również użycie materiałów, a więc wywieramy mniejszy wpływ na środowisko. Pamiętajmy, aby zapoznać się z uwagami producenta farby odnośnie uzyskania przez nią deklarowanych właściwości użytkowych (zwłaszcza zmywalności). Standardowo swoje pełne właściwości powłoka malarska zyskuje po kilku tygodniach od aplikacji.
• Farby funkcyjne
  Niektóre farby zostały opracowane pod kątem spełniania określonych funkcji, np. farby do pomieszczeń wilgotnych lub farby wiążące formaldehyd, czy też przeznaczone do pomieszczeń, w których przebywają alergicy. Przy planowaniu remontu warto zwrócić uwagę na to rozróżnienie.

Co zrobić z resztkami farby i puszką po malowaniu?

Po zakończeniu malowania często pozostajemy z resztkami farby lub też pustymi puszkami po produkcie. Ważne, aby właściwie zagospodarować te materiały i żeby pozostałości farby nie dostały się do kanalizacji lub do kosza na śmieci. Puste, suche metalowe i plastikowe opakowania po farbach, wraz ze zużytymi foliami i taśmami ochronnymi, należy więc oddać do lokalnego Punktu Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK).

Jeśli na dnie puszki pozostała jeszcze niewielka ilość wyrobu, która nie wystarcza już do nowego malowania, najlepiej pozostawić pokrywę otwartą i pozwolić farbie całkowicie wyschnąć, a potem oddać do PSZOK-u.

Zdarza się również, że po malowaniu zostaje nam jeszcze niezużyta farba. Zamiast ją wyrzucać, warto znaleźć dla niej zastosowanie. Co możemy zrobić?

• przechowywanie: dobrze zamknięta i przechowywana w chłodnym, suchym miejscu farba może zostać wykorzystana podczas kolejnych prac malarskich,
• oddanie: jeśli mamy pewność, że nie będziemy już potrzebować pozostałej farby, warto rozważyć oddanie jej osobom, którym może się ona przydać, np. znajomym, rodzinie lub też dać ogłoszenie na internetowych grupach wymiany,
• recykling: niektóre gminy cyklicznie organizują zbiórki niebezpiecznych odpadów domowych, gdzie można oddać również resztki farb.

Co zrobić z pędzlem i wałkiem po malowaniu?

Remont w duchu eko to nie tylko wybór odpowiednich materiałów, ale także świadome postępowanie z odpadami.
Uwaga! Pędzli i wałka, których używaliśmy, nie należy płukać pod kranem, ponieważ w ten sposób szkodliwe substancje mogą dostać się do środowiska naturalnego poprzez odpływ. Zamiast tego, jeśli planujemy dalsze malowanie, owijamy je szczelnie w plastikową torbę lub folię. Dzięki temu możemy przechować narzędzia jeszcze przez kilka dni, do ponownego wykorzystania.

Co jednak zrobić, gdy zakończyliśmy już malowanie i chcemy, aby pędzel lub wałek posłużyły nam jeszcze później? Najlepiej dokładnie wyczyścić je w wiadrze z ciepłą wodą lub po prostu zostawić w nim akcesoria na kilka godzin, żeby fragmenty farby odpadły same. Wiadro z wodą możemy zachować do następnych prac lub wystawić na zewnątrz i poczekać aż woda sama całkowicie wyparuje albo zanieść szczelnie zamknięte do lokalnego punktu zbiórki odpadów. Wody nie należy wylewać do odpływu.

Jeśli nie planujemy już ponownie używać pędzli i wałka, upewnijmy się, że farba na nich całkowicie wyschła, a następnie oddajmy je w lokalnym PSZOK-u. Podobnie postępujemy z innymi zużytymi akcesoriami, jak np. kuweta malarska.

Malowanie w zgodzie z ekologią to nie tylko wybór odpowiednich produktów, ale także świadome zarządzanie materiałami. Gdy farby i akcesoriów malarskich nie da się wykorzystać później, to pamiętajmy, że to właściwa utylizacja odpadów przyczynia się do ochrony naszej planety. Remontując oszczędnie i w trosce o środowisko, pokazujemy, że nawet małe zmiany mogą mieć duże znaczenie.

Opracowano na podstawie materiałów Polskiego Związku Producentów Farb i Klejów (PZPFiK), zrzeszającego firmy działające w polskiej branży farb i klejów, a także dostawców surowców