Zdrowe budynki, zdrowe życie – jak Europejczycy postrzegają przestrzenie, w których mieszkają i pracują

Badanie przeprowadzono jesienią 2025 roku na próbie ponad 6 tysięcy respondentów z sześciu krajów, w tym 1000 osób z Polski. Wyniki jednoznacznie wskazują na rosnący problem jakości budynków oraz ich bezpośredni wpływ na zdrowie fizyczne i psychiczne użytkowników. Stanowią one również punkt wyjścia do kolejnej edycji Barometru Zdrowych Budynków 2026.

Zobacz też: Polacy o swoich domach. Nowe badanie

Komfort i odporność na zmiany klimatu

Z badania wynika, że europejskie zasoby mieszkaniowe nie są odpowiednio przygotowane na zmieniające się warunki klimatyczne. Aż 45% respondentów uważa, że ich domy nie radzą sobie z ekstremalnymi upałami, natomiast około 25% wskazuje na trudności z utrzymaniem komfortu cieplnego zimą.

Problem ten dotyczy zarówno krajów południowych, jak i północnych, w tym Niemiec czy Wielkiej Brytanii. Odczucia użytkowników znajdują potwierdzenie w danych eksperckich – znaczna część budynków w Europie pozostaje nieefektywna energetycznie, a tempo ich modernizacji jest niewystarczające.

W Polsce skala wyzwań jest szczególnie duża. Zgodnie z Barometrem Zdrowych Budynków 2024 aż 70% budynków nie spełnia standardów efektywności energetycznej, a 15% należy do najniższej klasy energetycznej. Wnioski te wskazują na konieczność wdrożenia holistycznego podejścia, łączącego cele klimatyczne z troską o zdrowie użytkowników.

Rosnące oczekiwania, niska świadomość

Badanie pokazuje wyraźnie, że użytkownicy oczekują zmian systemowych. 6 na 10 Europejczyków postuluje wprowadzenie bardziej rygorystycznych regulacji dotyczących projektowania i utrzymania budynków.

Jednocześnie aż 70% respondentów nie zna żadnych standardów zdrowych budynków, a jedynie 17% deklaruje podstawową wiedzę w tym zakresie. Wskazuje to na istotną lukę informacyjną – rosnące oczekiwania społeczne nie idą w parze z wiedzą o dostępnych rozwiązaniach i sposobach ich wdrażania.

Warunki mieszkaniowe a zdrowie

Coraz więcej Europejczyków dostrzega wpływ warunków wewnętrznych na zdrowie i samopoczucie. Ponad połowa pracowników wskazuje, że środowisko pracy ma bezpośredni wpływ na ich dobrostan, a 39% badanych podkreśla znaczenie warunków mieszkaniowych dla zdrowia fizycznego i psychicznego.

Świadomość ta pozostaje jednak nierównomierna. Aż 59% rodziców nie dostrzega lub nie ma wiedzy na temat wpływu warunków szkolnych na zdrowie dzieci.

Bariery modernizacji – nie tylko finansowe

Najczęściej wskazywaną przeszkodą w poprawie jakości budynków są ograniczenia finansowe (31%). Istotne są jednak również bariery pozafinansowe – 14% respondentów deklaruje brak wiedzy o dostępnych rozwiązaniach, a 13% nie wie, które działania są najbardziej efektywne.

Dane te pokazują, że transformacja sektora budynków wymaga nie tylko wsparcia finansowego, ale również szeroko zakrojonych działań edukacyjnych oraz uproszczenia dostępu do sprawdzonych rozwiązań.

Co istotne, 44% Europejczyków nie rozważa zmiany miejsca zamieszkania, nawet jeśli ich warunki nie są optymalne. Oznacza to, że kluczowym kierunkiem działań powinna być modernizacja istniejących budynków, a nie wyłącznie rozwój nowych inwestycji.

Polska na tle Europy

Polska wyróżnia się na tle innych krajów stosunkowo wysokim poziomem własności nieruchomości (ok. 33% badanych to właściciele), ale jednocześnie zmaga się z poważnymi wyzwaniami środowiskowymi.

Blisko 28% respondentów wskazuje na złą jakość powietrza w swoich domach, a ponad 10% zgłasza problemy z jakością wody. Jednocześnie 36,5% Polaków deklaruje, że prowadzi lub planuje remont, co świadczy o rosnącej świadomości potrzeby poprawy warunków mieszkaniowych.

Najczęściej podejmowane działania obejmują poprawę wentylacji (39%) oraz instalację systemów oczyszczania powietrza (28,8%). Zgodnie z danymi Barometru Zdrowych Budynków, co czwarty Polak jest narażony na niekorzystne warunki środowiska wewnętrznego, takie jak hałas, brak światła dziennego czy niewystarczająca wentylacja.

Modernizacja istniejących budynków

Wyniki badania jednoznacznie wskazują, że modernizacja istniejących budynków jest nie tylko koniecznością klimatyczną, ale także odpowiedzią na oczekiwania społeczne. Kluczowe znaczenie ma jednak zapewnienie użytkownikom realnego wsparcia w procesie renowacji.

Na te potrzeby odpowiadają inicjatywy rynkowe, takie jak program WYmieniaMY realizowany przez VELUX. Program wspiera właścicieli domów w wymianie okien dachowych – od doradztwa technicznego, przez dobór rozwiązań, po organizację montażu.

„Z naszego doświadczenia wynika, że klienci oczekują nie tylko wysokiej jakości produktów, ale również kompleksowego wsparcia i jasnego przeprowadzenia przez cały proces modernizacji budynków. Dlatego jesteśmy blisko zarówno klientów, jak i naszych partnerów wykonawczych, zapewniając im wiedzę, narzędzia i koordynację działań. Naszym celem jest uproszczenie renowacji i sprawienie, aby poprawa jakości życia w budynkach była dostępna dla jak najszerszego grona użytkowników” – mówi Magdalena Chrapek, Manager ds. Wsparcia Sprzedaży i Aktywacji Rynkowej, VELUX Polska.

Istotnym elementem programu jest również wsparcie informacyjne dotyczące dostępnych źródeł finansowania, w tym programu „Czyste Powietrze”.

Metodologia badania

Badanie zostało przeprowadzone przez YouGov we wrześniu 2025 roku na próbie 6102 dorosłych mieszkańców Danii, Francji, Niemiec, Polski, Włoch i Wielkiej Brytanii. W każdym kraju przebadano co najmniej 1000 osób, uwzględniając zróżnicowanie pod względem wieku, płci, miejsca zamieszkania oraz statusu mieszkaniowego.

Źródło: VELUX