Jak uchronić się przed czadem – 8 zasad

Tlenek węgla, potocznie nazywany czadem, powstaje w wyniku niecałkowitego spalania się paliw, z powodu braku odpowiedniej ilości tlenu potrzebnego do procesu spalania. Czad miesza się z powietrzem i wraz z nim rozprzestrzenia. Bezwonny i bezbarwny jest bardzo niebezpieczny.

Co roku w okresie grzewczym Państwowa Straż Pożarna przyjmuje kilka tysięcy zdarzeń związanych z tlenkiem węgla. Do wypadków dochodzi najczęściej tam, gdzie urządzenia grzewcze oraz przewody kominowe i wentylacyjne są źle użytkowane bądź wadliwe. Warto przestrzegać kilku podstawowych zasad.

1. Przy wyborze certyfikowanych urządzeń grzewczych i systemów kominowych zaufaj specjalistom

O odpowiednim urządzeniu grzewczym i kominie należy pomyśleć już na etapie budowy domu. Pamiętajmy, że tylko certyfikowane i atestowane systemy sprawdzonych producentów gwarantują stabilną pracę i bezpieczeństwo przez wiele okresów grzewczych.

Zdaniem ekspertów, dobór kotła grzewczego oraz systemu kominowego, a także ich montaż, powinny być zawsze zlecane wykwalifikowanym specjalistom. Komin należy dopasowywać do konkretnego urządzenia grzewczego, a nie odwrotnie. Nawet wymiana kotła na model o tej samej mocy i przeznaczony do tego samego paliwa wymaga weryfikacji przez fachowców, aby upewnić się, że istniejący przewód kominowy nadal spełnia wymagania bezpieczeństwa. Urządzenia o identycznej mocy mogą różnić się istotnymi parametrami, takimi jak konstrukcja przepływu spalin, sprawność czy temperatura spalin, co bezpośrednio wpływa na wymagany ciąg kominowy. Starsze kotły o niższej sprawności, generujące wyższą temperaturę spalin, mogą współpracować z przewodami o mniejszym przekroju niż nowoczesne, wysoko sprawne urządzenia, przy tej samej wysokości komina. Ma to szczególne znaczenie w kontekście prowadzonych programów wymiany kotłów, związanych z problemem zanieczyszczenia powietrza i smogu. Niewystarczający ciąg kominowy może bowiem stanowić realne zagrożenie dla bezpieczeństwa mieszkańców.

2. Sprawdź stan techniczny urządzeń grzewczych

Urządzenia grzewcze muszą być w bardzo dobrym stanie technicznym. Należy je utrzymywać w czystości, a także regularnie kontrolować zgodnie z zaleceniami producenta. Na użytkowników pieców gazowych nałożony jest prawny obowiązek (Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych) utrzymania wymaganego stanu technicznego urządzeń gazowych i ich udostępnienia do kontroli. Rozregulowane i nadgryzione zębem czasu piecyki gazowe stanowią zagrożenie dla mieszkańców domu.

3. Zapewnij swobodny odpływ spalin

Jednym z warunków bezpiecznej pracy urządzeń grzewczych jest ich prawidłowe podłączenie do przewodu spalinowego. Ten z kolei musi być szczelny i drożny. Jeśli komin nie jest szczelny, osłabia się ciąg i wzrasta ryzyko przedostawania się spalin do sąsiadujących z nim pomieszczeń. W myśl przepisów, przewody kominowe muszą być kontrolowane przez osoby do tego uprawnione, czyli kominiarzy. Niezwykle ważny jest także stały dopływ świeżego powietrza do kotłowni. Czad powstaje właśnie z niedoborów tlenu w procesie spalania.

4. Zadbaj o drożność komina

Zgodnie z obowiązującym prawem zarządcy i właściciele budynków mieszkalnych są zobowiązani do przeglądu instalacji gazowej, przewodów wentylacyjnych i kominowych co najmniej raz w roku. W przypadku kotłów na paliwa stałe należy usuwać zanieczyszczenia z przewodów dymowych i spalinowych nie rzadziej niż raz na kwartał, a dwa razy w roku czyścić przewody spalinowe z kotłów gazowych i olejowych.

5. Sprawdzaj ciąg powietrza i kontroluj drożność wentylacji

Pamiętaj, aby nigdy nie zaklejać kratek wentylacyjnych. W sezonie grzewczym rozszczelniaj okna i regularnie wietrz mieszkanie. Uchylaj okna podczas korzystania np. pieca gazowego z otwartą komorą spalania czy kuchenki gazowej.

Zapewnienie stałego dopływu świeżego powietrza jest niezbędne dla prawidłowego odprowadzania spalin. Aby ocenić, czy ciąg działa właściwie, można wykonać prosty test, przykładając kartkę papieru do otworu lub kratki wentylacyjnej. Jeżeli ciąg jest odpowiedni, kartka powinna zostać zassana i przylegać do kratki.

6. Nie dogrzewaj pomieszczeń sprzętami, które nie są do tego przeznaczone

Nigdy nie ogrzewaj pomieszczeń kuchenką gazową. Długotrwałe palenie się gazu powoduje znaczny ubytek tlenu w powietrzu, a nadmierna zawartość produktów spalania gazu (w tym m.in. właśnie CO) jest niebezpieczna dla zdrowia, a nawet życia.

7. Zainwestuj w czujnik czadu

Już wydatek kilkudziesięciu złotych na detektor tlenku węgla zapewnia optymalną ochronę.

8. Zawsze reaguj na potencjalne objawy zatrucia czadem

Jeżeli boli nas głowa, czujemy się osłabieni, rozmazuje nam się obraz, mamy duszności i nudności, a nawet wymiotujemy, możemy podejrzewać u siebie symptomy zatrucia tlenkiem węgla. W żadnym razie nie powinniśmy ich bagatelizować. Każda sekunda może mieć znaczenie, dlatego też warto jak najszybciej otworzyć okno i zadzwonić pod numer alarmowy 112.