Eksperci o elewacjach z klinkieru

Jakie zaprawy są najlepsze do murowania klinkieru? Na co zwracać uwagę przy ich wyborze?

Elewacje z klinkieru są nie tylko trwałe, ale nadają budynkom wyjątkowy wygląd. Aby móc cieszyć się nimi przez wiele lat, konieczne jest jednak spełnienie dwóch podstawowych warunków: wybór ekipy wykonawczej z doświadczeniem w realizacji tego typu prac oraz zakup i stosowanie materiałów odpowiedniej jakości.

Pozwoli to na uniknięcie szeregu błędów i usterek, nie tylko bardzo kosztownych w naprawie, ale również trudnych do usunięcia. W przypadku wykonawstwa mogą być one popełnione zarówno przed rozpoczęciem samych robót (np. nieprawidłowe składowanie materiałów), jak i na etapie realizacji. Wybór odpowiedniego wykonawcy i stosowanie przez niego prawidłowych rozwiązań zapewnia nie tylko właściwą pracę wbudowanych elementów murowych i estetyczny wygląd elewacji, ale również ogranicza możliwość jej zawilgocenia i w dalszej kolejności powstawaniu wykwitów.

Ponieważ źródłem wykwitów są najczęściej zaprawy, cegły i kształtki klinkierowe wykonane z zanieczyszczonych surowców, dobór materiałów odpowiedniej jakości jest nie mniej ważny od wyboru wykonawcy. Elementy murowe powinny być więc wykonane ze starannie wyselekcjonowanego surowca i odpowiednio wypalone, co przekłada się na niewielką ilość związków mogących powodować powstawanie wykwitów

W przypadku zapraw murarskich największą rolę w tworzeniu wykwitów odgrywa proces migracji kapilarnej roztworów soli na powierzchnię spoin. Jego przebieg jest możliwy, ponieważ w każdej zaprawie, na skutek stosowania nadmiaru wody w stosunku do ilości niezbędnej do hydratacji spoiwa, powstają kapilary, które mogą zasysać i transportować na powierzchnię roztwory soli. Jednym z najbardziej skutecznych sposobów walki z wykwitami jest przerwanie ciągłości struktury kapilarnej poprzez stosowanie nanozapraw ze specjalnymi dodatkami o rozmiarach nanometrycznych, które powodują blokowanie kapilar.

Zastosowanie tej technologii pozwala uzyskać bardzo zwartą i szczelną mikrostrukturę zapraw o znacznie zmniejszonym podciąganiu kapilarnym, a w rezultacie - absorpcji. Skutecznym sposobem ograniczenia możliwości powstawania wykwitów jest również stosowanie zapraw z innymi specjalnymi dodatkami, np. trasem. Tras wchodzi w reakcję chemiczną z wodorotlenkiem wapnia (odpowiedzialnym w głównej mierze za powstawanie wykwitów) i przekształca się w nierozpuszczalne krzemiany.

Przy wyborze zaprawy trzeba również pamiętać, aby jej parametry były dobrane do nasiąkliwości elementu murowego, do którego będzie stosowana. Niewłaściwy dobór zaprawy może spowodować nie tylko zaburzenie procesu wiązania, ale również pogorszenie jej własności użytkowych (np. przyczepności do cegły). 

Kiedy do wykończenia elewacji możemy użyć płytek, a kiedy cegieł klinkierowych?

Wszystko zależy od projektu i zasobności portfela inwestora, a także jego gustu.

Mimo iż proces produkcji obu materiałów jest zbliżony, to płytka oraz cegła klinkierowa znacznie się od siebie różnią. Łączy je natomiast to, że są to materiały naturalne, uzyskiwane z gliny, wypalane w wysokiej temperaturze, co nadaje im trwałość oraz wysokie właściwości użytkowe i estetyczne. Są ponadto mrozoodporne oraz mają niską nasiąkliwość.

Znaczące różnice pomiędzy cegłą a płytką występują w wadze, grubości, a przede wszystkim w sposobie prac związanych z wykonawstwem i zastosowaniem danego produktu.

Płytki dostępne są zwykle w dwóch wymiarach: 240×115 mm (NF) i 250×120 mm (RF, zwany polskim) oraz grubości 8-20 mm.

Płytki klinkierowe uzyskuje się poprzez odcięcie lica z cegły klinkierowej lub wytwarza się je tak zwaną metodą ciągnioną. Na rynku dostępne są także produkty jedynie imitujące lico, jest to proces produkcji metodą prasowania na sucho.

Płytka to materiał zdecydowanie lżejszy od cegieł i tańszy. Najczęściej stosowany na elewacji budynku o ścianach dwuwarstwowych.

Płytkę szybciej i łatwiej układa się na ścianie. Przykleja się ją bezpośrednio do warstwy ocieplenia, np. styropianu.

Dobre wykonawstwo z użyciem płytek kątowych na narożnikach ściany doskonale imituje ścianę murową ułożoną z cegieł.

Cegły klinkierowe dostępne są zazwyczaj w wymiarach 240×115 mm (NF) i 250×120 mm (RF, zwany polskim). Jest to materiał nieco droższy od płytki i o wiele bardziej czasochłonny w wykonawstwie. Oba produkty doskonale się uzupełniają.

Podsumowując, cegła klinkierowa to materiał budowlano-konstrukcyjny, który był pierwszy. Elewacje z płytki klinkierowej są natomiast ekonomiczną opcją dla tych, którzy cenią sobie estetyczne walory cegły klinkierowej.

Jak radzić sobie z białymi wykwitami na elewacji? Czy elewację z klinkieru można czyścić?

Poprawnie wykonana elewacja z klinkieru nie wymaga praktycznie żadnych zabiegów zabezpieczających, w tym impregnacji.

Ze względu na bardzo niską nasiąkliwość, cegła nie wchłania trwale wilgoci ani brudu. Nie wnika w nią także kurz. Musimy jednak wcześniej zadbać o rzetelne wykonawstwo.

Najważniejsze jest to, żeby nie dopuścić do zawilgocenia cegieł przed, w trakcie ani bezpośrednio po zakończeniu prac murarskich, a także, by zastosować specjalną zaprawę do klinkieru, niezawierającą wapna. Zabiegi te pozwolą zapobiec powstaniu brzydkich białych zacieków, zwanych wykwitami.

W przypadku, kiedy już się pojawią, można je usunąć poprzez uszczelnienie fug lub elementów uszkodzonego klinkieru, a następnie szczotkowanie powierzchni cegieł na sucho.

Na koniec należy zmyć ścianę ciepłą wodą za pomocą myjki ciśnieniowej. Jeśli mur jest w bardzo złym stanie, konieczne jest zastosowanie specjalistycznych preparatów przeznaczonych do usuwania wykwitów.