Dom z silikatów

W artykule:

• Lokalny produkt o prostym składzie
• Pozytywny wpływ na zdrowie użytkowników
• Trwałość i bezpieczeństwo budynku
• Podsumowanie

Do grupy najczęściej wybieranych w Polsce materiałów budowlanych należą m.in. wyroby wapienno-piaskowe, zwane również silikatami. Są one znane od ponad 120 lat. Producenci nieustannie pracują nad rozwojem i ulepszeniem tych materiałów, co w ostatnich latach przekłada się na ich szybko rosnącą popularność w budownictwie mieszkaniowym. Dlaczego zatem warto zbudować dom z bloczków wapienno-piaskowych?

Lokalny produkt o prostym składzie

Jesteśmy coraz bardziej świadomymi klientami, robiąc codzienne zakupy, czytamy etykiety, sprawdzamy miejsce pochodzenia czy nawet wpływ procesu produkcji na środowisko. Świadomych zakupów warto dokonywać również podczas budowy domu i jego wykończenia. Warto zatem sprawdzać również skład materiałów budowlanych. Silikaty, nazywane wymiennie elementami wapienno-piaskowymi, mają prosty skład, który tworzy około 90% piasku kwarcowego, 7% wapna i 3% wody. Dodatkowym atutem silikatów jest to, iż zakłady produkcyjne zlokalizowane są na terenie całej Polski, co sprawia, że ich dostępność jest duża, a dostawy mogą odbywać się na stosunkowo bliskich odległościach.

Skład silikatów, ale również właściwości, jakie nabywają one w trakcie procesu produkcji, jak na przykład duża gęstość, sprawiają, że materiały te charakteryzuje wysoka zdolność akumulacji ciepła, czyli inaczej gromadzenia ciepła. Ma to pozytywny wpływ na utrzymanie względnie stałej temperatury wewnątrz pomieszczeń, nawet wtedy, gdy mamy do czynienia z dużymi wahaniami temperatury na zewnątrz, zarówno w okresie letnim, jak i zimowym.

Ze względu na zdolność akumulacji ciepła, silikaty są chętnie stosowane do budowy domów energooszczędnych i pasywnych. Mury silikatowe przyczyniają się do bezwładności termicznej budynków, co ma znaczenie szczególnie latem. Promieniowanie słoneczne padające na powierzchnię przegród budynku powoduje ich nagrzewanie, niezależnie od izolacyjności termicznej stosowanych materiałów. To, jak szybko nagrzeją się poszczególne przegrody zależy jednak od ich masy, a precyzyjniej od ich pojemności cieplnej. Ciężkie mury z bloków wapienno-piaskowych przyczyniają się to tego, aby latem budynek nagrzewał się jak najwolniej. Jednocześnie zimą wnętrze budynku z murami silikatowymi będzie wychładzało się wolniej niż z lżejszych materiałów, dzięki zgromadzonej w ścianach energii. Ważną cechą elementów silikatowych jest także ich dokładność wymiarowa, która w kontekście energooszczędności ma duże znaczenie, ponieważ mur wykonany z precyzyjnie wyprodukowanych i ułożonych elementów będzie wykazywał się większą szczelnością powietrzną. A to oznacza mniejsze straty energii ze względu na niekontrolowaną wymianę powietrza, co ma znaczenie, gdy w budynku przewidywana jest wentylacja mechaniczna, szczególnie z rekuperacją.

Pozytywny wpływ na zdrowie użytkowników

Akustyka. Materiały budowlane mają również wpływ na zdrowie i samopoczucie mieszkańców. Istotnym czynnikiem, który może w znaczący sposób oddziaływać na zdrowie człowieka, jest hałas. Odczucie komfortu akustycznego jest pojęciem bardzo subiektywnym, co oznacza, że każdy człowiek może mieć inny poziom tolerancji. Najczęściej problemy hałasu kojarzone są z budownictwem wielorodzinnym, a zdecydowanie mniej uwagi poświęca się w tym kontekście budownictwu jednorodzinnemu. Chodzi tutaj zarówno o hałasy dobiegające z zewnątrz, jak również hałas bytowy, który generują sami mieszkańcy i urządzenia, z których korzystają.

Dlatego tak ważne jest, aby kwestia akustyki była dobrze przemyślana już na etapie projektowania i wyboru materiałów budowlanych. Bardzo istotną rolę w kwestii akustyki odgrywają zastosowane do budowy ścian materiały. Ciężkie i masywne ściany z silikatów stanowią bardzo dobrą ochronę przed hałasem i skutecznie tłumią dźwięki generowane przez innych domowników. W przypadku ochrony przed hałasem wewnętrznym podstawowe wymagania dla ścianek działowych spełniane są już przy zastosowaniu drążonych bloczków silikatowych o grubości 8 cm oraz z nadwyżką przy zastosowaniu bloczków o grubości 12 cm.

Jakość powietrza. W ostatnich latach przykładamy większą wagę do jakości powietrza w mieszkaniach, korzystając chociażby z nawilżaczy i oczyszczaczy powietrza czy też dobierając odpowiednie rośliny do wnętrz. Warto jednak zwrócić na ten aspekt uwagę już na etapie wyboru materiałów budowlanych, ponieważ czynnikiem wpływającym na kształtowanie optymalnego klimatu w pomieszczeniach jest zastosowanie odpowiednich rozwiązań materiałowych. Wyroby silikatowe charakteryzuje wysoka paroprzepuszczalność, którą potocznie określa się zdolnością do „oddychania”. Silikaty jako materiały o bardzo wysokiej paroprzepuszczalności oraz wysokim poziomie akumulacji ciepła stabilizują wilgotność i temperaturę powietrza w pomieszczeniach. Ponadto elementy wapienno-piaskowe mają odczyn zasadowy, co również wpływa na korzystny mikroklimat poprzez ograniczenie rozwoju szkodliwych grzybów i flory bakteryjnej.

Kolejną właściwością materiałów budowlanych, która wpływa na zdrowie mieszkańców, jest promieniowanie naturalne. Jest to promieniowanie jonizujące i pochodzi z naturalnych źródeł, takich jak na przykład gleba. Promieniowanie jonizujące warunkuje prawidłowy rozwój istot żywych, jednak przekroczenie dawki może być niebezpieczne. W celu ochrony przed nadmiernym promieniowaniem ustalono współczynniki kwalifikacyjne: f1 – informujący o oddziaływaniu na cały organizm oraz f2 – informujący o oddziaływaniu na płuca. Silikaty charakteryzują się najniższą promieniotwórczością naturalną spośród najpopularniejszych materiałów budowlanych. Dla silikatów, zarówno dla surowców, jak i wyrobów gotowych, wielkości te osiągają wartości około 10-krotnie niższe niż dopuszczalne normy europejskie.

Trwałość i bezpieczeństwo budynku

Bezpieczeństwo mieszkańców jest niepodważalnym warunkiem, jaki powinna spełniać konstrukcja domu. Czynnikiem wpływającym na trwałość budynku i jego bezpieczeństwo w trakcie eksploatacji jest wytrzymałość materiałów ściennych. Największa wytrzymałość wśród materiałów budowlanych charakteryzuje silikaty, które osiągają najczęściej od 15 do 25 MPa. Stosowanie materiałów wapienno-piaskowych jest bezpieczne nawet przy wysokich konstrukcjach przenoszących duże obciążenia. Duża wytrzymałość silikatów ma również pozytywne znaczenie w budynkach niskich, gdzie można projektować duże pomieszczenia bez znaczącego poszerzania ścian. Silikaty znajdują zastosowanie zarówno do wznoszenia ścian zewnętrznych, wtedy stosuje się najczęściej bloczki o grubości 18 lub 24 cm, oraz ścian działowych, wówczas stosuje się bloczki o grubości 8 lub 12 cm. Silikaty mogą być stosowane również do budowy ścian piwnicznych i fundamentowych, wykorzystuje się wówczas bloczki o grubości nie mniejszej niż 24 cm.

W budownictwie mieszkaniowym bardzo dużą wagę przykłada się do odporności ogniowej. Silikaty charakteryzują się najwyższą klasą reakcji na ogień A1. Oznacza to, że są materiałami całkowicie niepalnymi. Już ściany o grubości 15 cm wzniesione z tych materiałów zachowują nośność, szczelność i izolacyjność nawet przez cztery godziny naporu ognia. W przypadku silikatów wskaźniki ognioodporności mogą różnić się w zależności od tego, czy do budowy ściany użyto bloczków pełnych, czy drążonych. Dodatkowo silikaty nie biorą również udziału w rozwoju pożaru w żadnej jego fazie, a także nie wydzielają żadnych szkodliwych substancji. Takie właściwości silikatów stanowią szansę na zapewnienie większego bezpieczeństwa w trakcie ewakuacji.

Podsumowanie

Wybór silikatów do budowy domu zapewnia wiele korzyści, wynikających z poszczególnych właściwości tych materiałów, takich jak zapewnienie parametrów wytrzymałościowych konstrukcji, możliwości osiągnięcia energooszczędnych rozwiązań, ochrony przed hałasem czy pozytywny wpływ na zdrowie mieszkańców i mikroklimat pomieszczeń.

Zdjęcia: Stowarzyszenie Producentów Silikatów „Białe murowanie”