Poradnik inwestora. (cz. 5.) Olejowe kotły centralnego ogrzewania

Podstawowe informacje o oleju opałowym

Oleje opałowe, ze względu na ich gęstość, dzielimy na lekkie, średnie i ciężkie. Te dwa ostatnie nie są używane w budownictwie indywidualnym - wymagają dodatkowych urządzeń umożliwiających ich spalanie - i nie będą przedmiotem niniejszego artykułu.

Olej opałowy lekki jest niemal identyczny z olejem napędowym. Opałowy jest sztucznie barwiony, aby umożliwić jego łatwe odróżnienie od napędowego, a to ze względu na różnicę w cenie obu tych paliw. W połowie kwietnia br. 1000 litrów oleju opałowego (cena hurtowa z dostawą do domu) kosztował w granicach 3000 zł, a olej napędowy w hurcie przekraczał 3300 zł, nie mówiąc już o stacjach benzynowych gdzie dochodził 4,40 zł za 1 litr. Kolor ma ułatwić odróżnienie jednego oleju od drugiego i ukaranie tych, którzy korzystają z oleju opałowego do napędu samochodów. Co to ma wspólnego z kotłami olejowymi? Wbrew pozorom, ma i to dużo.Olej opałowy jest używany przede wszystkim do celów grzewczych - do zasilania kotłów olejowych. Parę lat temu różnica w cenie oleju opałowego i oleju napędowego wynosiła prawie 50% na korzyść opałowego. Nawet  kotłownie opalane paliwem stałym były przebudowywane na olej opałowy. Kotły olejowe były jednym z najbardziej chodliwych towarów. I.....? Rząd zrobił wszystkim miłośnikom ogrzewania olejowego niespodziankę, podwyższając akcyzę na olej opałowy, aby nie opłaciło się już wlewać oleju opałowego do baków samochodów.

Koszty i bezpieczeństwo

W kwietniu 2008  r. koszt energii cieplnej z oleju opałowego (uwzględniona sprawność kotłów) wynosił 123 zł/GJ, a dla gazu ziemnego, po podwyżce jego ceny o 16%, 100zł/GJ. Olej opałowy, mimo jego ceny, w dalszym ciągu ma zalety jako paliwo. Dostarczany jest ciężarówkami do domów, następnie tankuje się nim przydomowe zbiorniki, najczęściej umieszczone w piwnicy lub zakopane pod ziemią. Wszędzie tam, gdzie nie ma w pobliżu sieci gazowej, ogrzewanie olejowe jest bardzo wygodnym rozwiązaniem. Oczywiście nie wolno zapominać o gazie płynnym, który także można zastosować tam, gdzie brak jest gazu przewodowego. Gdy jednak chodzi o bezpieczeństwo eksploatacji obu paliw, to olej opałowy ma nad gazem płynnym wyraźną przewagę. Poza tym urządzenia opalane olejem opałowym mogą znajdować się w pomieszczeniach poniżej terenu, czego, zgodnie z polskimi przepisami, nie wolno robić z urządzeniami korzystającymi z gazu płynnego.

Na początku wspomniałem o bezpieczeństwie. Niektórzy z inwestorów boją się gazu. Może to pamięć o eksplozji gazu w budynku w Gdańsku, po której to wielopiętrowy budynek przestał istnieć? Jedno jest pewne. Kotły olejowe w dalszym ciągu mają swoich zwolenników i na pewno tak zostanie. Kotły olejowe to  najczęściej kotły stojące z palnikiem montowanym w drzwiczkach. Ich ogromną zaletą jest to, że zawsze zamiast palnika olejowego można zamontować w jego miejsce palnik gazowy, z tą różnicą, że musi to być palnik wentylatorowy, a nie atmosferyczny (sposób przygotowania mieszanki paliwa z powietrzem i podania jej do palnika). Wchodzące na rynek nowe konstrukcje kotłów olejowych umożliwiających, tak jak w kotłach gazowych, wykorzystanie ciepła pary wodnej zawartego w spalinach (kotły kondensacyjne, ze sprawnością 105%) jeszcze wzmacniają pozytywną opinię o kotłach olejowych.Ci, którzy mają zamiar zainstalować w domu olejowy kocioł centralnego ogrzewania powinni zwrócić uwagę na jeszcze jedną kwestię. Palniki olejowe powinny być regularnie poddawane przeglądowi, gdyż zakłócenie w ilości powietrza podawanego do palnika skutkuje tym, że palnik zostaje zanieczyszczony sadzą i jego czyszczenie jest bardzo pracochłonne.Przy doborze kotła olejowego należy uwzględnić to, że kotły gazowe i olejowe nie lubią przewymiarowania. Gdy według obliczeń potrzebujemy kocioł, którego moc mieści się między dwoma kotłami z typoszeregu. Należy wybrać ten mniejszy, bez obawy, że nie dostarczy nam odpowiedniej ilości ciepła. Statystyki pracy kotłów pokazują, że przeciętny kocioł w domku jednorodzinnym przez ok. 80% czasu pracy nie przekracza 60% swojej mocy nominalnej. Oznacza to, że gdy przyjmiemy kocioł większy, niż to wynika z obliczeń, to kocioł będzie pracował rzadziej. Ideałem byłby kocioł, który bardzo rzadko się wyłącza i swą moc dopasowuje do aktualnego zapotrzebowania na ciepło. W ten sposób jego straty własne byłyby najmniejsze. (tzw. strata kominowa).

Jak zaoszczędzić na ogrzewaniu?

Gdy podejmujemy decyzję o zainstalowaniu w domu kotła olejowego, należy pamiętać o wymaganiach, jakie muszą spełniać pomieszczenia, w których kocioł postawimy. Dotyczy to także pomieszczeń, w których znajdą się zbiorniki z olejem. Szczególną uwagę poświęcić trzeba podłodze - powinna być szczelna, niepyląca i nienasiąkliwa, najlepiej w formie wanny szczelnej. Odwodnienie podłóg kotłowni olejowych powinno być zaopatrzone w zamknięcia i urządzenia zatrzymujące olej (separatory) oraz być włączone do sieci odwodnień budynku.

Przechowywanie

Do przechowywania oleju mogą być stosowane zbiorniki z tworzyw sztucznych (bardzo popularne) pojedyncze lub łączone w baterie. W budynku stosuje się wyłącznie zbiorniki bezciśnieniowe, zaopatrzone w układ napełniania, odpowietrzania i czerpania paliwa. Dla małych urządzeń dopuszcza się ustawienie zbiorników o pojemności do 1000 dm3 w pomieszczeniu kotłowni w odległości minimum 1 m od kotła. Instalacje doprowadzające olej wykonywane są obecnie najczęściej z rur miedzianych łączonych na lut twardy lub połączenia zaciskowe ale można także wykonać je z rur stalowych spawanych.

Warto przeczytać:

• Podłogi na ogrzewanie podłogowe »
• Ogrzewanie kotłem kondensacyjnym – kwestie ważne dla inwestora »
• Jakie płytki nadają się na ogrzewanie podłogowe? »