Hydroizolacja fundamentów. Rodzaje i najpopularniejsze materiały

Przy projekcie indywidualnym warto, aby inwestor świadomie współpracował z projektantem przy doborze rozwiązania hydroizolacji fundamentów. Brzmi to może paradoksalnie, ale takie postępowanie może zaoszczędzić nie tylko czas i nerwy, ale także pieniądze. To inwestor bowiem ponosi wszelkie koszty budowy, a wykonanie hydroizolacji nie należy do najtańszych robót. Bardzo ważne jest, aby właśnie na etapie projektowania dobrać optymalny system hydroizolacyjny (a nie sam materiał).

Jak więc wybrać właściwy system hydroizolacyjny? Trzeba zwrócić uwagę na warunki gruntowo-wodne, sposób posadowienia (ława fundamentowa i posadzka na gruncie, płyta denna), rodzaj i stan podłoża (np. z czego wykonana jest ściana fundamentowa) oraz zwrócić uwagę na obecność dylatacji i przejść rurowych. Pozwala to na wybór optymalnego rodzaju materiału. Kolejne etapy to wybór konkretnego materiału oraz poprawne wykonanie hydroizolacji.

W zależności od rodzaju gruntu i poziomu wód gruntowych, wykonuje się izolację przeciwwilgociową albo przeciwwodną. Ta pierwsza wykonywana jest wtedy, gdy zalegający dookoła budynku grunt jest na tyle niespoisty i dobrze przepuszczalny (np. piasek, żwir), że woda opadowa nawet podczas największych opadów może tak szybko wsiąkać, że nie spiętrzy się przy fundamentach.

Maksymalny poziom wody gruntowej zawsze musi być poniżej spodu ław lub płyty fundamentowej (na około kilkadziesiąt centymetrów). Izolację przeciwwilgociową możemy wykonać także w budynku posadowionym na gruntach mniej przepuszczalnych, gdy jesteśmy w stanie zrobić skutecznie funkcjonujący drenaż.

Izolację przeciwwodną wykonuje się wtedy, gdy poziom wody gruntowej może być tak wysoki, że budynek będzie niemal stał w wodzie lub gdy na skutek opadów atmosferycznych może dojść do spiętrzenia się wody opadowej przy fundamentach. Budynki podpiwniczone (lub częściowo podpiwniczone) powinny być wtedy posadowione nie na ławach, lecz na płycie fundamentowej.

Izolacje fundamentów budynku dzielimy na: izolację poziomą ław fundamentowych lub płyty fundamentowej, izolację pionową zewnętrzną oraz izolację poziomą posadzki (rys. 1).

Izolacja pozioma zapobiega kapilarnemu podciąganiu wilgoci przez mury. Pierwszą izolację poziomą wykonuje się na wierzchu ław fundamentowych, drugą natomiast powyżej poziomu terenu, np. pod ścianami parteru lub pod stropem piwnic. Izolacja pozioma ław fundamentowych musi być szczelnie połączona z izolacją pionową ścian fundamentowych oraz izolacją podposadzkową.

W przypadku budynku niepodpiwniczonego może zaistnieć sytuacja, że poziom podłogi w pokojach jest porównywalny z poziomem otaczającego terenu. Należy wtedy wykonać dodatkowo poziomą izolację na wysokości 30–50 cm nad poziomem przyległego terenu.

Izolacja pionowa zabezpiecza zagłębione w gruncie ściany przed naporem wilgoci. Zawsze jest połączona z izolacjami poziomymi i musi przechodzić w izolację strefy cokołowej. Musi być chroniona przed uszkodzeniem, np. podczas zasypywania wykopów.

Pozioma izolacja podposadzkowa zabezpiecza przed przedostawaniem się wilgoci przez warstwy podłogowe. Musi być ona wykonana całopowierzchniowo i połączona z izolacją fundamentów. W żadnym wypadku nie może zostać uszkodzona podczas dalszych robót wykończeniowych.

Dla budynku posadowionego na płycie fundamentowej wykonuje się izolację płyty dennej, która musi być szczelnie połączona z izolacją pionową.

Materiały stosowane do izolacji fundamentów

Materiały hydroizolacyjne stosowane w obrębie fundamentów można podzielić według różnych kryteriów. Przedstawiono je w tabeli 1. Najbardziej znane są materiały na bazie bitumów, zarówno rolowe, jak i bezszwowe. Generalnie można je podzielić na: roztwory i emulsje asfaltowe, masy asfaltowe, lepiki (stosowane zarówno na zimno, jak i na gorąco), jedno- i dwuskładnikowe masy polimerowo-bitumiczne oraz membrany samoprzylepne i papy.

Do materiałów mineralnych można zaliczyć szlamy uszczelniające, sztywne i elastyczne, jedno- i dwuskładnikowe, bentonity oraz krystaliczne zaprawy uszczelniające.

Jak więc dobierać materiały do hydroizolacji? Nie mogą być one stosowane w każdej sytuacji. Punktem wyjścia jest to, czy wykonujemy izolację przeciwwilgociową, czy przeciwwodną, a także rodzaj podłoża.

W tabelach 2a i 2b podano, które materiały mogą być stosowane do izolacji przeciwwilgociowych, a które do przeciwwodnych.

Na tym etapie dobieramy rodzaj materiałów, ale po poznaniu ich wad i zalet. Warto zwrócić uwagę, że w tabelach 2a i 2b niektóre materiały oznaczono symbolem +/–, czyli do stosowania z ograniczeniami. Równolegle należy sprawdzić wymagania materiału dotyczące rodzaju i stanu podłoża (w tabeli 3 podano, na jakie podłoża można nakładać poszczególne materiały). Może się bowiem okazać, że wymagane są pewne szczególne prace przygotowawcze, co może powodować zarówno zwiększenie kosztów, jak i czasu trwania inwestycji.