Pierwsze kroki na budowie

Zanim wbijesz łopatę

Harmonogram i umowa. Budowa domu to skomplikowane przedsięwzięcie, dlatego warto dokładnie zaplanować jej przebieg i zabezpieczyć się od strony formalnej. Doświadczenie i wiedza fachowców będą pomocne przy zaplanowaniu prac z uwzględnieniem poszczególnych etapów. Pomoże w tym rozmowa inwestora z wykonawcą i kierownikiem budowy. Sporządzenie harmonogramu pomaga nie tylko inwestorowi, ale i wykonawcy. Warto traktować harmonogram jak integralną część umowy. Umowa to tzw. bufor bezpieczeństwa zarówno dla inwestora, jak i wykonawcy. Określa bowiem szczegółowo zakresy obowiązków, terminy realizacji, wynagrodzenie, a także kary umowne, które są stosowane w razie niewywiązania się stron z postanowień umowy. Harmonogram wraz z zestawieniem kosztów jest też konieczny w przypadku kredytowania budowy. Zazwyczaj przygotowuje go kierownik budowy w porozumieniu z inwestorem.

Formalności, pozwolenia, czyli urzędowy maraton. Przystępując do budowy domu, należy pamiętać o dopełnieniu wszelkich formalności urzędowych związanych z inwestycją. Otrzymanie pozwolenia na budowę wcale nie oznacza, że można od razu rozpocząć prace. Już od tego momentu inwestor nie obejdzie się bez kierownika budowy, który jest zobowiązany do napisania oświadczenia, że jest gotowy do przyjęcia obowiązków związanych z rozpoczęciem i przebiegiem budowy. Kolejnym krokiem jest wystosowanie zawiadomienia wraz z dołączonym oświadczeniem kierownika budowy do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego (co najmniej na 7 dni przed rozpoczęciem prac). Inwestor składając zawiadomienie o zamiarze rozpoczęcia robót budowlanych, musi wystąpić do właściwego organu o wydanie i zarejestrowanie dziennika budowy. To najważniejsze z formalnych wymogów, które muszą zostać spełnione przed wbiciem pierwszej łopaty na budowie. Inwestor powinien mieć na uwadze to, że urzędy mają swój ściśle określony czas na wydanie poszczególnych decyzji i nie da się ani obejść, ani przyspieszyć tych procedur administracyjnych. Dlatego musi dać sobie i urzędom czas na dopięcie wszelkich formalności.

Prace przygotowawcze

Oznaczenie i wytyczenie działki. Aby budowa mogła ruszyć, musi być dobrze zorganizowana. Teren budowy należy odpowiednio zabezpieczyć i oznakować – to zadanie kierownika budowy, choć wykonuje on to w porozumieniu z wykonawcą i inwestorem. Wykonawca musi się zatroszczyć o zaplecze socjalno-bytowe dla siebie i swojej ekipy.

Po przeprowadzeniu tych działań nadchodzi czas na pracę geodety. Wytycza on budynek, nanosząc na plac budowy osie domu według dostarczonego planu. Geodeta zaznacza osie wbijając paliki lub robi to na rusztach sznurowych, które będą potrzebne w pierwszej fazie budowy.

Fundamenty. Po wytyczeniu budynku przez geodetę prace budowlane można rozpocząć pełną parą. W przypadku budynku podpiwniczonego konieczny będzie odpowiednio głęboki wykop. Jeśli dom nie ma piwnic, wtedy wystarczy tylko wykonać mały wykop pod ławy fundamentowe. Przygotowane wykopy pod ławy fundamentowe wymagają zbrojenia. Po wykonaniu szalunków i ułożeniu zbrojenia ławy są przygotowane do zalania betonem. Zanim to jednak nastąpi, obowiązkiem kierownika budowy jest sprawdzenie poprawności wykonania wszystkich prac, które ulegają zakryciu.

Izolacja przeciwwilgociowa. Niezależnie od tego, czy budynek jest podpiwniczony, czy nie, ważne jest staranne wykonanie izolacji przeciwwilgociowej fundamentów. Po wymurowaniu ścian fundamentowych należy tę część budynku zaizolować. Może się zdarzyć, że powierzchnie ścian fundamentowych będą nierówne – w takiej sytuacji wyrównuje się je tzw. rapówką, czyli surowym tynkiem. Na tak przygotowany i wyschnięty tynk nakłada się izolację w postaci płynnej (nanosi się ją zarówno na powierzchnię wewnętrzną, jak i zewnętrzną ścian fundamentowych). Po nałożeniu trzech warstw płynnej izolacji na powierzchnie zewnętrzne ścian przykleja się hydrofobowy (nienasiąkliwy) styropian (najlepiej polistyren xps) – zabezpieczy on przed uszkodzeniami mechanicznymi oraz ociepli budynek w miejscu przyziemia.

Byle mury szły do góry

Wybór technologii. Od wyboru technologii murowania ścian zależy dalszy postęp prac na budowie. Każdy inwestor podchodzi do tego indywidualnie, w zależności od swoich priorytetów i preferencji. Warto jednak pamiętać, że to właśnie od technologii budowania w znacznej mierze zależy czas trwania budowy i efekt końcowy w postaci solidnego, energooszczędnego i estetycznego domu.

System = dobrze + łatwiej + precyzyjnie. Jeśli w technologii, na którą zdecydował się inwestor jest coś, co budowę przyspieszy i udoskonali, to warto z tego skorzystać. Tak jest w przypadku budowania systemowego z bloczków z betonu komórkowego. Już samo budowanie z bloczków z betonu komórkowego znacznie usprawnia proces powstawania ścian. A jeśli inwestor zdecyduje się na zastosowanie kompletnego systemu, to w zamian dostanie dużo więcej korzyści. W skład systemu wchodzą elementy murowe (bloczki, płytki, kształtki i nadproża), chemia budowlana (w tym przede wszystkim zaprawa klejowa do murowania na cienką spoinę), a także elementy uzupełniające i narzędzi.

Bloczki o bardzo wysokiej dokładności wymiarowej klei się za pomocą cienkowarstwowej zaprawy szybko i precyzyjnie. Użycie gotowych nadproży do przekrywania otworów okiennych i drzwiowych znacznie usprawnia budowanie i daje duże oszczędności czasowe na budowie. Przy założeniu, że na jednej kondygnacji budynku jest od 12 do 20 otworów okiennych i drzwiowych łatwo wyobrazić sobie, ile czasu zyskuje inwestor, decydując się na tego typu rozwiązanie. Na wykonanie tradycyjnych szalunków przy tych wszystkich otworach wykonawca musi poświęcić znacznie więcej czasu. Nadproża nośne to bardzo wygodne w stosowaniu prefabrykaty z betonu komórkowego zbrojonego. Dzięki stosunkowo niewielkiej masie możliwy jest ich ręczny montaż, bez konieczności użycia dźwigu.

Jeśli projekt zakłada wykonanie przekrycia szerokich otworów (np. nad bramą garażową) lub rdzeni (słupów żelbetowych), to można do tego celu wykorzystać kształtki U z betonu komórkowego. Kształtki U stanowią szalunek tracony. Dzięki zastosowaniu kształtek nie trzeba wykonywać szalunków z desek – w ten sposób wykonanie słupa będzie łatwiejsze i szybsze. Kształtki U należy skleić za pomocą klejowej zaprawy murarskiej oraz spiąć je za pomocą łączników stalowych. Do środka, od strony zewnętrznej, należy włożyć izolację cieplną z wełny mineralnej lub styropianu.