Wodomierze

Zakładane są osobne wodomierze do pomiaru zużycia wody ciepłej (do 90 °C) i wody zimnej (do 50 °C). Materiały, z których zrobione są wodomierze do wody ciepłej muszą być odporne na wysoką temperaturę. Wodomierz do wody ciepłej można zamontować na przewodzie wody zimnej, jest to jednak nieopłacalne, ponieważ są one droższe niż wodomierze do wody  zimnej. Nie wolno natomiast używać wodomierzy do wody zimnej do pomiaru zużycia wody ciepłej.  Każdy wodomierz musi mieć atest Głównego Urzędu Miar, atest Państwowego Zakładu Higieny dopuszczający do kontaktu z woda pitną, aprobaty techniczne i dokumentacje międzynarodową.

W domach jednorodzinnych i wielorodzinnych stosuje się dwa typy wodomierzy: śrubowe i skrzydełkowe (wirnikowe). Pierwsze z nich montowane są w budynkach wielorodzinnych jako wodomierze główne. Natomiast wodomierze skrzydełkowe używane są w domach jednorodzinnych i w mieszkaniach (w budynkach wielorodzinnych).

Ze względu na budowę rozróżniamy wodomierze skrzydełkowe jednostrumieniowe (JS) i wielostrumieniowe (WS). W  typie JS woda dopływa do wodomierza jednym zwartym strumieniem, a w przypadku WS kilkoma rozmieszczonymi symetrycznie, ustawionymi wokół wirnika strumieniami. Wodomierze WS są dokładniejsze. W obu typach obroty wirnika są sumowane i na tej podstawie wyznaczana jest objętość przepływającej przez wodomierz wody. Silniejsze odkręcenie kranu powoduje większe natężenie przypływu wody, a co za tym idzie szybszy obrót liczydła i wyższe wskazania. W większości montowanych obecnie wodomierzy liczydło jest odizolowane od wirnika i pracuje w suchych warunkach.

Przed zakupem wodomierza dobrze jest upewnić się w zakładzie wodociągowym o wytyczne dot. wymaganego typu wodomierza. Inwestor zasadniczo sam może wybierać wodomierz, niektóre jednak zakłady wodociągowe narzucają swoje wymagania dotyczące rodzaju tego urządzenia oraz miejsca i sposobu zamontowania. Pamiętajmy, że zamontować licznik może tylko uprawniony pracownik zakładu wodociągowego. Przedstawia on protokół odbioru z datą założenia i wstępnym wskazaniem wodomierza. Na urządzenia zakładana jest plomba, która ma uniemożliwić jakiekolwiek manipulacje przy nim (np. cofnięcie licznika).

Pomieszczenia, w których montuje się wodomierze muszą spełniać warunki określone normami. Najczęściej montuje się je w piwnicy, pomieszczeniu gospodarczym, łazience lub kuchni. Powinny być łatwo dostępne, tak aby można było odczytać wskazania licznika oraz swobodnie montować je i demontować. Wysokość pomieszczenia powinna wynosić minimum 1,80 m, a wodomierz zamontowany w odległości od ściany nie większej niż 1 m. Wodomierze instaluje się również w odpowiednich studzienkach wodociągowych (właściwie zabezpieczonych). Wodomierze nie mogą być narażone na działanie temperatury niższej niż 4°C.

Wodomierze instalowane są na rurach, na prostym odcinku przewodu, w pionie lub poziomie, koniecznie zgodnie z oznaczonym na nich kierunkiem przepływu wody. Odcinek, na którym montowany jest wodomierz powinien mieć długość pięciu średnic przewodu przed urządzeniem oraz trzech średnic za urządzeniem. Licznik zamontowany w pionie mierzy przepływ z mniejszą dokładnością niż zamontowany w poziomie.

Wodomierze instalowane w mieszkaniach składają się tak na prawdę z zestawu urządzeń, czyli zgodnie z kierunkiem przepływu wody: zaworu odcinającego, wodomierza, drugiego zaworu odcinającego, filtru, zaworu antyskażeniowego.

Jak wszystkie urządzenia - wodomierze z czasem się zużywają. Na przewodach osadzają się różne substancje zawarte w wodzie, łopatki wirnika uszkadza piasek czy substancje mineralne. Wszystko to powoduje, że zmniejsza się dokładność licznika. Dlatego co kilka lat należy kontrolować wodomierze na odpowiednim stanowisku pomiarowym (w zakładzie wodociągowym lub u producenta). Wodomierze do wody ciepłej legalizuje się co 4 lata, a do wody zimnej co 5 lat. W trakcie takiego badania może okazać się, że wodomierz nie nadaje się do użytku, należy go wówczas wymienić na nowy (na ogół, gdy oddajemy stary wodomierz dostajemy na nowy zniżkę 10-20 %). Można również  regenerować stare wodomierze, czyli odnowić je i ponownie zalegalizować, przy czym regeneracja starego wodomierza trwa na ogól kilka dni.

Dbajmy o te urządzenia - zgodnie z ich wskazaniami płacimy przecież za zużytą wodę i ścieki (przyjmuje się, że ilość doprowadzonej wody jest taka sama, jak ilość wytworzonych ścieków). Gdy przewidujemy tzw. bezpowrotne zużycie wody, czyli np. podlewanie ogródka, zamontujmy również dodatkowy wodomierz. Zaoszczędzimy wówczas w dłuższej perspektywie na opłatach, ponieważ nie będziemy obciążani należnościami za ścieki.