Rozwiązania techniczno-materiałowe hydroizolacji w budynkach

Zawsze należy przeanalizować obciążenia oddziałujące na uszczelniany element, ich intensywność oraz zdefiniować niezbędne parametry i właściwości przewidzianego do zastosowania materiału hydroizolacyjnego. Dopiero na tej podstawie należy dobrać optymalne rozwiązanie technologiczno-materiałowe. Wydaje się to nieco skomplikowane, ale to jedyny poprawny sposób, gwarantujący (oczywiście przy poprawnym wykonawstwie) brak późniejszych problemów. Ważne są także koszty, ale o kryterium ceny można rozmawiać dopiero wtedy, gdy zdefiniuje się wymagania techniczne. Nie należy także ulegać marketingowym treściom, które nie zawsze pokrywają się z rzeczywistością.

Hydroizolacja w łazience

Uszczelnienie zespolone (podpłytkowe) to standardowa izolacja wodochronna tzw. pomieszczeń mokrych czy wilgotnych. Praktyka pokazuje, że zatrzymanie wilgoci na poziomie spodu płytki (z wyjątkiem specjalnych rozwiązań) to najlepszy sposób na zapobieżenie wnikaniu wody w element/konstrukcję i związanym z tym procesom destrukcyjnym.

Czytaj też: Jak wykonać wtórną hydroizolację poziomą – metodą iniekcji chemicznej

W praktyce najczęściej stosuje się dwa typy materiałów: dyspersyjne polimerowe masy uszczelniające, tzw. folie w płynie, oraz elastyczne szlamy uszczelniające, zwane niekiedy mikrozaprawami. Parametry techniczne obu tych materiałów są z dużym zapasem wystarczające, ale z punktu widzenia właściwości aplikacyjnych mamy do czynienia z ewidentną przewagą folii w płynie. To materiał łatwiejszy w nakładaniu i pozwalający na znacznie szybsze wykonanie prac. Jest aplikowany na ściany i podłogę za pomocą pędzla, wałka i pacy.

Szczególnie pożądane są szybkoschnące folie w płynie, ale pamiętajmy, że materiał ten jest nakładany w dwóch zabiegach. Skrócenie przerw technologicznych i zastosowanie innych szybkowiążących i szybkoschnących składników systemu (np. podkłady, preparaty gruntujące, kleje do płytek) pozwala na znacznie szybsze wykonywanie prac. Dobrze, jeżeli producent systemu precyzyjnie podaje wymagane czasy przerw technologicznych. Nie jest problemem taki dobór materiałów, żeby możliwe było np. wykonanie łazienki w jeden dzień.

Warto wspomnieć, że czasami w łazienkach stosowane są także materiały rolowe. Są to specjalne maty uszczelniające, występujące na ogół w dwóch postaciach, przy czym ich częścią wspólną jest mocowanie w systemowym kleju. Przy zastosowaniu takich materiałów warto zwrócić uwagę na ich deklarowaną tzw. przyczepność międzywarstwową. Minimalna przyczepność kleju do płytek do podłoża to 0,5 MPa i warto zadbać, aby nie wprowadzać elementu, którego przyczepność będzie znacząco niższa.

Uszczelnienie tarasu i balkonu

Przeciek przez tarasy i balkony to ogromny problem. Pierwotną przyczyną procesów degradacyjnych jest przyjęcie złego rozwiązania konstrukcyjno-materiałowego wynikające z braku przeanalizowania rzeczywistych warunków pracy elementu konstrukcyjnego. Ekstremalne obciążenia połaci oraz woda będąca katalizatorem procesów destrukcyjnych stawiają bardzo wysokie wymagania materiałom hydroizolacyjnym i wymagają wyjątkowo wysokiej kultury technicznej wykonawstwa.

Wariant z uszczelnieniem zespolonym wyklucza możliwość penetracji wody w warstwy konstrukcji. Pod płytkami znajduje się warstwa hydroizolacji zwana uszczelnieniem zespolonym lub podpłytkowym. Wykonuje się ją z elastycznych szlamów. Teoretycznie można by było użyć folii w płynie, ale są one bardzo mało dyfuzyjne w porównaniu ze szlamami i wymagają suchego podłoża na poziomie 2%, co w naszych warunkach jest raczej nieosiągalne.

Taras musi mieć tzw. izolację główną (zwaną także izolacją międzywarstwową) i nie jest to izolacja pod płytkami. Znajduje się ona na termoizolacji, pod jastrychem dociskowym. Jej umiejscowienie (bo może pod pewnymi warunkami znajdować się pod termoizolacją) ma zasadniczy wpływ na podatność połaci na ewentualne uszkodzenia, zawilgocenia przyległych elementów oraz późniejsze koszty naprawy.

Na izolację główną stosuje się materiały rolowe. Najczęściej jest to papa termozgrzewalna, powinna to być papa polimerowo-bitumiczna, modyfikowana SBS-em, na osnowie poliestrowej o giętkości nie wyższej niż –15°C. Decydując się na wybór konkretnej papy, warto sprawdzić zarówno jej parametry i właściwości, jak również na okres gwarancji, który w zależności od producenta może się diametralnie różnić. Jak naprawiać tarasy i balkony >>

Nie wolno zapomnieć o paroizolacji tarasu. Tu dobór materiału (papa czy folia paroizolacyjna) jest trudniejszy. Kluczowym parametrem jest opór dyfuzyjny, który powinien być jak najwyższy i musi wynikać z obliczeń cieplno-wilgotnościowych. Taki materiał musi być oczywiście zgrzany lub sklejony na zakładach. Doskonale do tego celu nadają się samoprzylepne membrany bitumiczne na osnowie z folii HDPE. Mają one bardzo duży opór dyfuzyjny (dochodzący do 500 m), a brak konieczności zgrzewania znacznie ułatwia aplikację.

Balkon (z wyjątkiem ocieplanego z obu stron) jest elementem prostszym konstrukcyjnie – wykonuje się jedynie izolację podpłytkową, co nie znaczy, że wymaga mniejszego reżimu technologicznego.

Hydroizolacja fundamentów

Rodzajów materiałów hydroizolacyjnych stosowanych do uszczelnień fundamentów jest kilkanaście. Ich dobór i zastosowanie nie mogą być przypadkowe. Możemy mieć do czynienia z obciążeniem wodą pod ciśnieniem lub z obciążeniem wilgocią, budynek może być podpiwniczony, częściowo podpiwniczony lub niepodpiwniczony, posadowiony na lawach lub na płycie fundamentowej.

Niekiedy spotyka się ławy schodkowe (skarpa) lub trzeba zaizolować budynek dostawiany (zabudowa miejska – obiekt typu „plomba”). To powoduje, że dobór, znowu nie materiału, lecz rozwiązania technologiczno-materiałowego musi być przemyślany. Częścią wspólną jest wymóg, aby izolacja była wykonana od strony naporu wody.

Przy projektowaniu zabezpieczenia wodochronnego trzeba wziąć pod uwagę także ewentualne skutki błędów wykonawczych czy zmian warunków gruntowo-wodnych (przykładowo błędem jest wykonywanie izolacji typu lekkiego w budynkach na terenach zalewowych lub w zabudowie typowo miejskiej, gdzie postawiony po kilku latach garaż podziemny potrafi diametralnie zmienić warunki gruntowo-wodne). Dla każdego z przewidzianych rozwiązań należy opracować detale tzw. trudnych i krytycznych miejsc (miejsca łączenia ze sobą poszczególnych części hydroizolacji, uszczelnienie dylatacji, przejść rurowych itp.), należy przeanalizować podatność na ewentualne uszkodzenia i możliwość naprawy. Dopiero to gwarantuje odpowiednią trwałość eksploatacyjną wykonanego zabezpieczenia, czyli późniejszy brak przecieków.

Niedopuszczalna jest też bezkrytyczna zamiana materiałów hydroizolacyjnych, niektóre (np. rolowe materiały z tworzyw sztucznych) wymagają wręcz odpowiedniego zaprojektowania obiektu.

Rozwiązania innowacyjne

Producenci wprowadzają coraz bardziej zaawansowane i innowacyjne materiały czy systemy hydroizolacyjne. Pozwalają one rozwiązać wiele zagadnień technicznych, które wcześniej stwarzały wiele problemów. Mogą to być materiały typu 2 w 1, np. klej z funkcją hydroizolacji, masy polimerowo-bitumiczne o natychmiastowej odporności na opady atmosferyczne czy obecne od kilku lat na rynku kleje żelowe.

Parametry i właściwości techniczne tych materiałów to jedno. Nie mniej ważne są cechy i właściwości aplikacyjne i eksploatacyjne, które w większości przypadków nie są normowane. Niektórzy producenci kładą zdecydowany nacisk na testowanie swoich produktów i badanie parametrów niewymaganych przez normy. To nie tylko badania laboratoryjne, ale także poddawanie ich intensywnym działaniom walidacyjnym i testowanie przez wykonawców, zanim zostaną wprowadzone na rynek.

Takie podejście powoduje, że oceniane są nie tylko parametry ujęte w normach, ale także dodatkowe i w wielu przypadkach nie do końca mierzalne, np. łatwość i szybkość aplikacji, zwiększona odporność na ewentualne błędy wykonawcze czy odporność na czynniki eksploatacyjne. Nie dotyczy to tylko hydroizolacji, ale także innych materiałów budowlanych. W takich firmach pomocą służą także działy wsparcia technicznego, nie tylko ze szkoleniowcami, ale także (albo przede wszystkim) z inżynierami z długoletnią praktyką, specjalistami i rzeczoznawcami.

Korzystając z tego rodzaju wsparcia, mamy pewność, że zaproponowane rozwiązanie technologiczno-materiałowe cechuje się wymaganą poprawnością techniczną, skutecznością i trwałością.