Nawierzchnie przepuszczalne w ogrodzie

Nawierzchnie przepuszczalne to prosty sposób na zatrzymanie wody w gruncie. Zamiast zabetonowywać połowę działki, warto zdecydować się na nawierzchnię żwirową, ułożoną z pojedynczych elementów lub ułożenie ażurowych płyt betonowych.

Zalety nawierzchni żwirowych

Nawierzchnie żwirowe są odpowiednie dla każdego miejsca w ogrodzie. Wyglądają neutralnie i ładnie. Dobrze komponują się z roślinami. Z powodzeniem można je stosować w każdym stylu ogrodu – zarówno w nowoczesnym, naturalistycznym, wiejskim czy klasycznym. Dobrze wykonane i zdrenowane są trwałe. Poza tym koszt wykonania takiej nawierzchni w porównaniu z tymi betonowymi jest o wiele niższy.

Wady żwiru

Podczas intensywnych i długotrwałych opadów taka nawierzchnia może rozmiękać. Wymaga też stałej konserwacji – w miarę jak kruszywa ubywa, należy go dosypywać, natomiast raz w roku, wiosną, taka nawierzchnia powinna zostać ubita i zwałowana. Z czasem na jej powierzchni mogą zacząć się pojawiać chwasty – należy je systematycznie usuwać.

Czytaj też o: Zastosowaniu betonu w ogrodzie

Budowa nawierzchni żwirowej

Kruszywo na nawierzchnię w ogrodzie powinno mieć jak najbardziej ostre brzegi. Dzięki temu podczas ubijania będzie się dobrze klinowało.

Zdecydowanie natomiast należy unikać kruszywa o zaokrąglonych brzegach, np. kruszywa rzecznego. Taki materiał źle się klinuje, przez co nawierzchnia jest mało stabilna i trudno się po niej chodzi.

Grubość nawierzchni zależy przede wszystkim od jej późniejszego użytkowania oraz od rodzaju gruntu. Ścieżka przeznaczona do chodzenia może być dwu- lub nawet jednowarstwowa (w przypadku przepuszczalnego podłoża).

***

Budowa nawierzchni żwirowej:

• • • przygotowanie wykopu – jego profil poprzeczny powinien być wypukły. Zapewni to odprowadzanie wody deszczowej oraz zapobiegnie tworzeniu się kolein;
    • zagęszczanie dna – dno należy starannie ubić;
    • umocnienie brzegów;
    • rozłożenie kruszywa – każda warstwa kruszywa musi zostać dokładnie ubita zagęszczarką wibracyjną. Na samym dnie należy rozłożyć kruszywo o największej frakcji.

Na podjazd dla samochodu trzeba przewidzieć nawierzchnię zbudowaną z trzech–czterech warstw. Powinny być one zróżnicowane pod względem grubości kruszywa, aby ziarna wzajemnie się klinowały. Ma to wpływ na trwałość nawierzchni. Bardzo ważne jest, aby każda kolejna warstwa w głąb ziemi była zbudowana z kruszywa o innej frakcji. Każda z warstw musi zostać ubita (najlepiej zagęszczarką wibracyjną), zawsze od krawędzi nawierzchni w kierunku jej osi.

***

Materiały polecane do budowy nawierzchni żwirowej:

• • • grys – powstaje w wyniku sztucznego rozdrobnienia skał. Występuje we frakcjach o średnicy 5–25 mm,
    • żwir – naturalnie pokruszona skała o średnicy ziaren 5-60 mm,
    • pospółka – naturalna mieszanka żwiru i piasku,
    • kliniec – powstaje w wyniku rozdrobnienia skał i nie jest frakcjonowany. Jest dostępny o średnicy 5–25 mm,
    • tłuczeń – to grubszy kliniec o średnicy 25–120 mm.

Umacnianie brzegów nawierzchni

Do umacniania ścieżek wystarczy taśma z tworzywa sztucznego, podkłady kolejowe, cegła klinkierowa lub kamienie. W przypadku nawierzchni, po której będą poruszały się samochody, brzegi muszą zostać ograniczone krawężnikami.

Nawierzchnie z pojedynczych płyt betonowych

Ścieżki wykonane z pojedynczych płyt betonowych, pomiędzy którymi rośnie murawa lub niskie byliny, to idealny sposób na poprowadzenie nawierzchni do placyka wypoczynkowego, altany czy mniej uczęszczanych miejsc ogrodu. Są one nie tylko bardzo efektowne wizualnie i dodają ogrodowi uroku, ale mają też znaczenie praktyczne. Przede wszystkim, poprzez przerwy pomiędzy płytami, taka nawierzchnia zapewnia więcej powierzchni biologicznie czynnej. Tradycyjne nawierzchnie po pewnym czasie zaczynają przerastać mchem i chwastami, które trzeba usuwać. Poza tym wykonanie ścieżki z pojedynczych płyt jest o wiele tańsze niż tradycyjnej.

Pomiędzy płytami, oprócz trawy, w miejscach słonecznych można posadzić np.: macierzankę, rojniki i rozchodniki, skalnice, smagliczki, żagwin ogrodowy, zawciąg nadmorski. W miejscach zacienionych świetnie sprawdzi się natomiast karmnik ościsty, acena drobnolistna, dąbrówka rozłogowa, tojeść rozesłana.

Budowa nawierzchni z pojedynczych płyt

Zanim zostanie ułożona nawierzchnia z pojedynczych płyt, należy ustalić odstępy pomiędzy poszczególnymi jej elementami, aby użytkowanie takiej ścieżki było wygodne. W zależności od wielkości wybranych płyt, układamy je w takich odległościach, aby na każdej stawiać jeden lub dwa kroki.

W zależności od typu podłoża, taką nawierzchnię należy wykonać na ok. pięciocentymetrowej podbudowie z zagęszczonego piasku (ubitego zagęszczarką). Jeżeli przerwy pomiędzy płytami są małe (po kilka cm), warstwa piasku powinna być nieco grubsza (ok. 10 cm), natomiast w przypadku, gdy podłoże nie jest przepuszczalne, dodatkowo na spód wykopu należy dodać ok. 10 cm tłucznia. Płyty powinny zostać ułożone ze spadkiem ok. 2%. Ułatwi to odpływ wody deszczowej. Przerwy pomiędzy nimi wypełniamy ziemią i siejemy trawę lub sadzimy byliny.

Płyty ażurowe

To najlepszy sposób na uzyskanie twardej nawierzchni przy jednoczesnym zachowaniu optycznej kontynuacji obszaru trawiastego. Istotna jest dobra, gruboziarnista podbudowa. Są szczególnie przydatne na podjazdach dla samochodów czy dodatkowych miejscach parkingowych. Z daleka sprawiają wrażenie, jakby samochody parkowały na trawniku.

Budowa nawierzchni z ażurowych płyt

Pod parking lub podjazd wykonany z perforowanych płyt betonowych należy zrobić wykop o głębokości ok. 20 cm. Po dokładnym zagęszczeniu gruntu rozkładamy warstwę piasku, ubijamy ją zagęszczarką i kładziemy betonowe płyty. Otwory należy wypełnić ziemią i na koniec posiać w nie trawę odporną na deptanie. W przypadku gruntów nieprzepuszczalnych na spód wykopu dodatkowo dajemy dziesięciocentymetrową podbudowę z tłucznia.

Płyty układa się na gruboziarnistym piasku, a ten z kolei na podbudowie z grubego tłucznia. Otwory w płytach wypełnia się ziemią i sieje trawę lub inne gatunki niskich i niewymagających roślin. Listowie łagodzi fakturę betonu. W zależności od wzoru płyt, porastająca je trawa może nawet całkowicie je maskować, szczególnie gdy patrzymy pod kątem.