Czym zabezpieczyć drewno? Przewodnik po ochronno-dekoracyjnych produktach do drewna

Zanim zdecydujemy się na konkretny środek do ochrony drewna, powinniśmy zadać sobie trzy podstawowe pytania:

1. Na jakim gatunku drewna będziemy pracować? To bardzo ważne – inaczej bowiem zabezpieczamy drewno twarde, a inaczej miękkie.
2. Czy mamy do czynienia z drewnem ogrodowym, czy wewnątrz domu? Inne bowiem środki dobierzemy, jeśli będzie to altanka ogrodowa, narażona na niekorzystne czynniki atmosferyczne (wysoka lub niska temperatura, promienie UV), inne zaś, gdy planujemy zabezpieczenie drewnianej podłogi w salonie.
3. I wreszcie – jakiego efektu oczekujemy. Czy chcemy zachować naturalny kolor drewna, czy też całkowicie zakryć rysunek słojów?

Olej do drewna

Właściwości. Olej to produkt, który doskonale podkreśla naturalny wygląd drewna. Głęboko wnika w jego strukturę, nie tworzy na desce żadnej powłoki, nie łuszczy się i nie pęka pod wpływem czynników atmosferycznych, a skutecznie przed nimi zabezpiecza.

Stosowanie. Olej najlepiej sprawdzi się w przypadku twardych gatunków drewna krajowego: dębu, jesionu, akacji i gatunków egzotycznych, np. merbau, iroko, tek. Można go stosować na zewnątrz budynków.

Sposób nakładania. Stopień zabezpieczenia powierzchni, na których zastosowano olej, jest wysoki. Będzie ona jednak podatna na zarysowania. Ubytki na powierzchni łatwo jednak odnowić. W miejscu przetarcia należy nałożyć odrobinę oleju za pomocą szmatki lub bawełnianego mopa.

Powierzchnię nasączamy tak długo, jak długo drewno wchłania preparat. Nadmiar koniecznie należy zebrać. Po 24 godzinach całość można wypolerować szmatką zwilżoną w oleju.

Lakier do drewna

Właściwości. Lakier to produkt, który wciąż króluje na naszych parkietach. Pozwala osiągnąć naturalny wygląd drewna, efekt połysku lub półpołysku. Najczęściej jest dostępny w wersji bezbarwnej, ale występują także wersje koloryzujące. Tworzy twardą powłokę, zabezpieczającą przed uszkodzeniami mechanicznymi: zabrudzeniami, zarysowaniami i wnikaniem wody, doskonale sprawdzi się więc na powierzchniach intensywnie użytkowanych.

Stosowanie. Lakier nadaje się do każdego rodzaju drewna: twardego i miękkiego, a lakierowana podłoga długo cieszy oczy nienaruszonym stanem. Najlepiej stosować go do podłóg i schodów wewnątrz budynków, mebli, mebli dziecięcych, drzwi, boazerii, a na zewnątrz – do mebli ogrodowych, okien i drzwi.

Sposób nakładania. Samodzielne malowanie lakierem wymaga dużej precyzji.

Żeby powierzchnia była idealnie gładka i bez smug, należy nanosić produkt wzdłuż słojów, unikając nakładania warstw na siebie. Lakierowana powierzchnia wygląda ładnie i jest trwała, jednak jak każdy produkt ochronny, po pewnym czasie się ściera.

Jeżeli decydujemy się na użycie lakieru, to liczmy się z tym, że odnawianie zużytej powłoki będzie bardzo pracochłonne i jest dużym przedsięwzięciem.

Warto też pamiętać, że nie jest możliwe miejscowe odnowienie polakierowanej powierzchni. W przypadku podłogi, konieczne więc będzie ponowne cyklinowanie całej powierzchni.

Lakierobejca

Właściwości. Efekt, jaki otrzymamy po zastosowaniu na powierzchni lakierobejcy, można porównać do tego, jaki uzyskamy dzięki lakierowi. Lakierobejca jest zazwyczaj dostępna w różnych wersjach kolorystycznych.

Tworzy na drewnie twardą powłokę, która zabezpiecza materiał przed zadrapaniami oraz czynnikami atmosferycznymi. Nadaje powierzchni delikatny, satynowy połysk i podkreśla rysunek drewna.

Stosowanie. Lakierobejcę można stosować wewnątrz i na zewnątrz budynków. Przeznaczona jest do elementów nienarażonych na intensywne ścieranie: boazerii, ścian, balustrad, okien i drzwi oraz mebli.

Sposób nakładania. Aby malowana powierzchnia była idealnie gładka, należy nałożyć 2 lub 3 cienkie warstwy wzdłuż słojów drewna za pomocą pędzla. Drewno malujemy, maczając końcówkę pędzla i dokładnie rozcierając preparat. Kolejną warstwę nanosimy na przeszlifowane drewno po upływie co najmniej 12 godzin.

Emalia

Właściwości. Zapewnia doskonałe krycie i trwały kolor. Tworzy typową powłokę malarską z połyskiem (ewentualnie półmatem). Produkty te są bardzo trwałe i odporne na uszkodzenia mechaniczne, jak zadrapania i zarysowania. Na rynku są już dostępne emalie szybkoschnące i pozbawione drażniącego zapachu. Emalia stworzy twardą, bardzo trwałą powłokę kryjącą.

Stosowanie. Zalecana do stosowania na elementach typu meble, okna, meble dziecięce, drzwi, listwy drewniane, elementy drewniane – boazerie, balustrady. Do malowania różnych rodzajów drewna, a także innych powierzchni – metalu, tworzyw sztucznych itp.

Sposób nakładania. Emalię należy nakładać w 2 lub 3 cienkich warstwach za pomocą pędzla, wałka bądź natrysku na oszlifowane i oczyszczone drewno (wzdłuż słojów) lub odtłuszczone (i ewentualnie zmatowione) inne powierzchnie. Następną warstwę nakłada się po odczekaniu 1 godziny. Z pełną eksploatacją powierzchni należy poczekać 3 dni od jej pomalowania.

Impregnat do drewna ogrodowego

Właściwości. Jest to preparat idealny do zastosowania w ogrodzie. Impregnat zapewnia bowiem ochronę przed grzybami, owadami, czynnikami atmosferycznymi i uszkodzeniami mechanicznymi; przedłuża żywotność drewna. Dostępny jest w wersjach kolorystycznych, gdzie pigment pełni funkcję filtra UV. Jeśli jednak chcemy, aby impregnat był bezbarwny, szukajmy produktu z filtrem UV, który ochroni powierzchnię przed blaknięciem.

Stosowanie. Impregnat doskonale nadaje się do zabezpieczania drewna nowego oraz do odnawiania starego. Najlepiej stosować go do drewna nie do końca oszlifowanego. Drewno nie może być też zbyt wilgotne, ponieważ powłoka stworzona przez nałożenie preparatów ochronno-dekoracyjnych będzie nietrwała, a środek wniknie w drewno słabo albo wcale.

Sposób nakładania. Najczęściej impregnat nakłada się za pomocą pędzla. Niezależnie od produktu, na jaki się zdecydujemy pamiętajmy, że nakładamy 2–3 warstwy preparatu w temperaturze od +5 do +20°C. Gdy jest za zimno, preparat będzie wysychał zbyt wolno, natomiast gdy jest zbyt ciepło – wyschnie za szybko, co może powodować efekt zakładek na krawędziach.

Na rynku są dostępne preparaty na bazie rozpuszczalnika lub wody – nie różnią się one skutecznością, jednak te drugie nie mają drażniącego zapachu i szybko schną, przez co są wygodniejsze w użyciu. Szybkoschnące wersje produktów pozwolą już po godzinie korzystać z malowanej powierzchni. Ostatecznie uzyskany kolor zależy od kilku czynników: gatunku drewna, jego gęstości, stopnia oszlifowania oraz grubości nakładanych warstw. Aby efekt był zadowalający, warto przed nałożeniem wykonać próbę w niewidocznym miejsa.