Bezpieczeństwo pożarowe budynku zgodnie z Warunkami Technicznymi

Spełnienie wymogów prawnych pozwala zaprojektować, wykonać i odebrać budynek bez zbędnych problemów i opóźnień. Warto wiedzieć, gdzie te wymagania znaleźć oraz jakie materiały i rozwiązania zastosować, żeby móc kontrolować proces budowy: sprawdzić, czy projektant czegoś nie pominął, deweloper nie poszedł na skróty, a wykonawca nie zaniedbał jakiegoś szczegółu.

Odporność ogniowa jest bardzo ważnym i szerokim pojęciem związanym ze zdolnością elementów budynku do spełniania określonych wymagań podczas pożaru. Prawidłowo wykonane zabezpieczenia przeciwpożarowe oraz zastosowanie odpowiednich materiałów skutecznie chronią nośność konstrukcji i przeciwdziałają rozprzestrzenianiu się ognia.

Co na temat bezpieczeństwa pożarowego mówią Warunki Techniczne?

Według Warunków Technicznych (WT) budynek powinien być zaprojektowany i wykonany w sposób ograniczający możliwość powstania pożaru, a w razie jego wystąpienia zapewniający:

• zachowanie nośności konstrukcji przez określony czas,
• ograniczenie rozprzestrzeniania się ognia i dymu wewnątrz budynku,
• ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na sąsiednie obiekty budowlane lub tereny przyległe,
• możliwość ewakuacji ludzi lub ich uratowania w inny sposób,
• uwzględnienie bezpieczeństwa ekip ratowniczych.

Czas na zmiany

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (z późniejszymi zmianami) obowiązuje już 20 lat i wymaga zmian. W tym okresie zmieniły się bowiem trendy budowlane i wprowadzono nowe technologie, które podwyższają poziom ryzyka pożarowego w budynkach. We wnętrzach i elementach budowlanych jest coraz więcej palnych materiałów. Dla takich nowych instalacji jak na przykład systemy fotowoltaiczne, które z jednej strony pozwalają na produkcję czystej energii, ale z drugiej mogą stać się źródłem pożaru, nie istnieją żadne przepisy wykonawcze.

Zmiany w WT, które mają nastąpić w tym roku, mają dotyczyć głównie osób z niepełnosprawnościami. Żeby ich ewakuacja z budynku zagrożonego pożarem była dużo szybsza i bezpieczniejsza, w przepisach trzeba poczynić sporo zmian. W budynkach wysokich i wysokościowych powinno się stosować wyłącznie izolację niepalną, która umożliwi szybszą ewakuację. Ściany budynków o wysokości poniżej 25 m, jeśli nie mogą być wykonane z materiałów niepalnych, powinny być zabezpieczone barierami ogniowymi. W warunkach technicznych należy też dodać odpowiednie przepisy nakazujące zabezpieczenie od zewnątrz połączenia stropu i oddzielenia przeciwpożarowego.

„Osiągnięcie neutralności klimatycznej w najbliższych dziesięcioleciach jest naszym społecznym obowiązkiem, ale jest to jednocześnie zobowiązanie prawne krajów Unii Europejskiej, której Polska jest członkiem. Bardzo duży wkład w osiągnięcie tego celu będą miały budynki, pod warunkiem, że będą one zeroemisyjne, czyli ich ślad węglowy zostanie zmniejszony do minimum. Od 2030 r. wszystkie nowe budynki, a od 2050 r. wszystkie budynki w UE będą musiały być zeroemisyjne. Dlatego konieczna jest modyfikacja podejścia do produkcji materiałów, projektowania, procesu budowlanego oraz wykorzystywanych źródeł energii. Bazą tych działań muszą być zmiany w prawodawstwie. W WT powinien powstać nowy rozdział zajmujący się zrównoważonym budownictwem, gdzie będą określone wymagania mające na celu całkowitą dekarbonizację budownictwa. W tym rozdziale należy zawrzeć zapisy, wraz z konkretnymi ramami czasowymi, dotyczące liczenia śladu węglowego budynku, osiągnięcia zerowego operacyjnego śladu węglowego netto przez wszystkie budynki nowe i poddawane termomodernizacji czy stosowania w zamówieniach publicznych wyłącznie wyrobów budowlanych posiadających deklarację środowiskową” – tłumaczy Henryk Kwapisz, przewodniczący zarządu Stowarzyszenia Producentów Wełny Mineralnej: Szklanej i Skalnej (MIWO).

Dlaczego wymagania na temat bezpieczeństwa pożarowego znajdują się w Warunkach Technicznych?

Pożar, choć występuje stosunkowo rzadko, jest traktowany jako sytuacja wyjątkowa, na którą trzeba przygotować budynek – odpowiednio go zaprojektować i wykonać. Ciepło i dym emitowane w trakcie pożaru powodują szkody materialne w budynku, zagrożenie zdrowia i życia ludzi, ale także czasem nieodwracalne szkody w środowisku.

Zapewnienie odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa pożarowego, poprzez dobór odpowiednich materiałów i rozwiązań, jest jednym z warunków poczucia komfortu użytkowników budynku.

Spełnienie wymagań w Warunkach Technicznych pozwala zaprojektować i wybudować obiekt tak, aby oddać go do użytku. W przypadku tak ważnego czynnika, jakim jest zdrowie i życie ludzi, należy dodatkowo przeprowadzić analizę ryzyka i zdecydować, czy oprócz szczegółowych wymagań WT należy zapewnić dodatkowe zabezpieczenia, które pozwolą spełnić wymagania ogólne. Niespełnienie wymagań zapisanych w Warunkach Technicznych pozwala, aby inwestor mógł domagać się rekompensaty w sądzie.